Estoński CIT to rewolucja w opodatkowaniu spółek.
Zatem, co wspólnego ma Estonia z polskim systemem podatkowym? Więcej niż myślisz!
Tradycyjne opodatkowanie CIT często zniechęca przedsiębiorców do reinwestowania zysków w rozwój firmy, ponieważ podatek płaci się niezależnie od tego, czy zysk zostanie wypłacony wspólnikom.
Czym jest estoński CIT?
Definicja i geneza
Estoński CIT to rozwiązanie wprowadzone w Polsce, a nawiązuje do tego, jakie zostało wprowadzone w 2000 roku w Estonii. Tam właśnie przyniosło korzystny efekt gospodarczy, przyczyniając się do wzrostu inwestycji.
W Polsce estoński CIT wprowadzono w 2021 roku. Początkowo zawierał wiele ograniczeń, które zlikwidowano w 2022 roku.
Podstawowa zasada tej formy opodatkowania to opodatkowanie tylko wypłacanych zysków.
Kluczowa różnica wobec klasycznego CIT
Tradycyjny CIT: podatek od całego zysku
Estoński CIT: podatek tylko od dystrybucji zysku
Jak działa estoński CIT w praktyce?
Mechanizm opodatkowania
Stawka podatku: 20% dla spółek będących dużymi podatnikami w ramach Estońskiego CIT
Stawka podatku: 10% dla spółek będących małymi podatnikami w ramach Estońskiego CIT
Mały podatnik to spółka, której przychody w ostatnim roku podatkowym osiągnęły poziom niższy od 2,0 mln euro brutto, czyli z podatkiem VAT. Spółka o przychodach powyżej 2,0 mln euro będzie zatem dużym podatnikiem CIT.
Co podlega opodatkowaniu (najważniejsze kategorie)
Opodatkowaniu podlega:
Zysk netto w części, w jakiej został przeznaczony do wypłaty udziałowcom lub na pokrycie strat powstałych w okresie poprzedzającym okres opodatkowania ryczałtem.
Ukryte zyski w postaci świadczeń pieniężnych, niepieniężnych, odpłatnych lub nieodpłatnych wykonanych na rzecz udziałowców lub podmiotów powiązanych z nimi.
Wysokość wydatków niezwiązanych z działalnością gospodarczą.
Co jest podstawą opodatkowania
Poniżej znajdziesz wykaz podstawy opodatkowania dla estońskiego CIT:
Suma dochodu z tytułu podzielonego zysku i dochodu z tytułu zysku przeznaczonego na pokrycie strat;
Suma dochodów z tytułu ukrytych zysków i dochodów z tytułu wydatków niezwiązanych z działalnością gospodarczą;
Dochód z tytułu zmiany wartości składników majątku – dotyczy łączenia, podziału czy przekształcenia;
Dochód z tytułu zysku netto – osiągnięty w roku podatkowym, w którym zakończono opodatkowanie ryczałtem.
Estoński CIT – kto może skorzystać?
Warunki formalne
Tę formę opodatkowania mogą wybrać: spółka z o.o., spółka komandytowa, spółka komandytowo – akcyjna, spółka akcyjna oraz prosta spółka akcyjna.
Spółka, która wybiera tę formę opodatkowania, musi mieć również odpowiednią struktura przychodów. Oznacza to, iż wybór tej formy opodatkowania jest możliwy, jeśli mniej niż 50% brutto przychodów w poprzednim roku podatkowym pochodzi z :
Wierzytelności
Odsetek i pożytków od pożyczek
Części odsetkowej raty leasingowej
Poręczeń i gwarancji
Praw autorskich lub praw własności przemysłowej
Zbycie lub realizacja praw z instrumentów finansowych
Należy także zaznaczyć, iż udziałowcami spółki, która wybiera estoński CIT mogą być wyłącznie osoby fizyczne.
Co więcej, spółka musi docelowo zatrudniać trzech pracowników.
Ograniczenia
Z tej formy opodatkowania nie mogą skorzystać:
Przedsiębiorstwa finansowe, np. banki
Instytucje pożyczkowe
Prowadzący działalność w specjalnych strefach ekonomicznych
Z estońskiego CIT nie skorzystają również:
Spółki jawne
i kolejno: Spółki cywilne
oraz Spółki partnerskie
Prowadzący jednoosobową działalność gospodarczą.
Podmioty postawione w stan upadłości lub likwidacji.
Podmioty utworzone w wyniku połączenia lub podziału.
Estoński CIt – zalety i wady
Korzyści, jakie możesz uzyskać
Jeśli wybierzesz estoński CIT, możesz liczyć na następujące korzyści:
Płynność finansowa: Brak zaliczek miesięcznych, zatem więcej pieniędzy pozostaje w kasie spółki.
Reinwestycje: Nieoprocentowane zyski zachowane w spółce.
Elastyczność: Kontrola nad momentem opodatkowania. To Ty wybierasz, kiedy i jaką kwotę opodatkujesz.
Rozwój biznesu: Więcej środków na inwestycje.
Potencjalne pułapki
Pierwsza pułapka to zagrożenie konieczności nagłej zapłaty podatku wstecz wraz z odsetkami, co może stanowić nieoczekiwane obciążenie finansowe dla podatnika- w przypadku wypadnięcia z tej formy opodatkowania.
Kolejna to opodatkowanie wydatków, które nie są bezpośrednio związane z generowaniem przychodu.
Analiza kosztów pod względem ukrytych zysków, takich jak np. korzystanie z auta firmowego przez właściciela.
Procedura przejścia na estoński CIT
Co należy zrobić, krok po kroku
Jakie kroki należy podjąć, aby przejść na estoński CIT:
Analiza spełnienia warunków
Przygotowanie dokumentacji
Złożenie zawiadomienia (do końca pierwszego miesiąca roku podatkowego)
Dostosowanie księgowości
Monitoring warunków przez cały rok
Dokumenty i terminy
Zawiadomienie ZAW-RD: Formularz ZAW-RD należy złożyć do właściwego naczelnika urzędu skarbowego
Terminy składania: do końca pierwszego miesiąca pierwszego roku podatkowego opodatkowanego ryczałtem.
Estoński CIT – rozliczenie podatku
Kiedy składać deklaracje
Deklarację należy składać do końca trzeciego miesiąca roku podatkowego o wysokości dochodu osiągniętego za poprzedni rok podatkowy. Co więcej, należy pamiętać aby deklarację należy złożyć do urzędu skarbowego elektronicznie.
Formularz to deklaracja CIT-8e.
Deklaracja ma charakter informacyjny – płatność podatku następuje niezależnie od złożenia deklaracji.
Kiedy zapłacić podatek
Poniżej wykaz pozycji dochodów wraz z terminami wpłaty podatku:
Dochód z tytułu podzielonego zysku i dochodu z tytułu zysku przeznaczonego na pokrycie strat – do końca trzeciego miesiąca roku podatkowego następującego po roku, w którym podjęto uchwałę o podziale lub pokryciu wyniku finansowego netto.
Rozdysponowany dochód z tytułu zysku netto – do końca trzeciego miesiąca następującego po roku, w którym dokonano w całości lub w części wypłaty tego dochodu lub rozdysponowano nim w jakiejkolwiek innej formie.
Dochód z tytułu nieujawnionych operacji gospodarczych – do końca trzeciego miesiąca roku podatkowego następującego po roku, w którym przychody lub koszty powinny zostać zarachowane.
Następnie, dochód z tytułu ukrytych zysków i dochodu z tytułu wydatków niezwiązanych z działalnością gospodarczą – do 20 dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym dokonano wypłaty lub wydatku lub wykonano świadczenie.
I kolejno, dochód z tytułu zmiany wartości składników majątku – do 20 dnia miesiąca następującego po miesiącu przejęcia, przekształcenia lub wniesienia wkładu niepieniężnego.
Estoński CIT – najczęstsze błędy
Kiedy utracisz prawo do opodatkowania
Utracisz to prawo w przypadku:
Złożenia informacji o rezygnacji z opodatkowania ryczałtem
Niespełnienia któregoś z warunków do opodatkowania ryczałtem
Nieprowadzenia ksiąg podatkowych lub prowadzenia ich w sposób niepozwalający na określenie wyniku finansowego netto w rozumieniu ustawy o rachunkowości
Przejęcia innego podmiotu w drodze łączenia albo podziału podmiotów lub otrzymania wkładu niepieniężnego w postaci przedsiębiorstwa lub jego zorganizowanej części nieopodatkowanego ryczałtem.
Dobre praktyki
Dobre praktyki, czyli na co powinieneś zwrócić uwagę, jeśli wybrałeś estoński CIT:
Regularne monitorowanie warunków.
Profesjonalna obsługa księgowa.
Planowanie wypłat dywidend.
Bieżące śledzenie zmian prawnych.
Czy estoński CIT to dobry wybór dla Twojej firmy?
Kiedy warto rozważyć
Spółka w fazie wzrostu
Plany reinwestycji zysków
Stabilna działalność operacyjna
Długoterminowa strategia rozwoju
Kiedy lepiej zostać przy klasycznym CIT
Regularne wypłaty zysków
Niestabilne przychody
Działalność sezonowa
Krótkoterminowe cele biznesowe
Podsumowanie
Estoński CIT może być atrakcyjną opcją dla rozwijających się małych spółek, które planują reinwestować zyski. W rezultacie warto starannie przeanalizować warunki, zapewnić profesjonalne doradztwo i systematyczne monitorować wymogi prawne.
Najważniejsze do zapamiętania:
Opodatkowanie tylko wypłacanych zysków
Wymóg spełniania warunków przez cały rok
Korzyści dla firm reinwestujących zyski
Konieczność profesjonalnej obsługi

